“Berkshire Hathaway Letters to Shareholders 1965-2024”- một trong những cuốn sách kinh doanh đáng đọc nhất năm 2026 (Bloomberg đánh giá)
“Berkshire Hathaway Letters to Shareholders 1965-2024”- một trong những cuốn sách kinh doanh đáng đọc nhất năm 2026 (Bloomberg đánh giá)
Có những cuốn sách dạy bạn đầu tư. Và có những cuốn sách để bạn ngồi bên cạnh một huyền thoại, lắng nghe ông ta suy nghĩ thành tiếng năm này qua năm khác, qua từng cơn hoảng loạn của thị trường, từng sai lầm ông thẳng thắn thừa nhận, từng quyết định vốn hóa biến một đô-la thành hàng triệu đô-la. "Berkshire Hathaway Letters to Shareholders 1965 - 2024" thuộc về loại thứ hai.

 

Một kho tàng được mở ra

 

Năm 1965, Warren Buffett tiếp quản Berkshire Hathaway khi đó là một công ty dệt may nhỏ bé đang hấp hối ở Massachusetts. Một cổ phiếu lúc bấy giờ đổi tay với giá khoảng 18 đô-la. Sáu mươi năm sau, cùng cổ phiếu đó giao dịch ở mức hàng trăm nghìn đô-la, tích lũy vốn cho cổ đông ở mức gần 20% mỗi năm - gần gấp đôi chỉ số S&P 500 trong cùng kỳ. Mỗi 100 đô-la đầu tư năm 1964 đã biến thành hơn 5,5 triệu đô-la.

Nhưng con số không phải điều đáng nói nhất. Điều đáng nói là: suốt 60 năm đó, Buffett viết thư cho cổ đông mỗi năm một lần. Không thuê người viết hộ. Không phê duyệt qua nhiều tầng PR. Chỉ là ông và những gì ông thực sự nghĩ được viết ra trên giấy.

Cuốn sách này tập hợp toàn bộ những lá thư đó  từ 1965 - 2024 dưới dạng nguyên bản, không chỉnh sửa, không diễn giải, do Max Olson biên tập và xuất bản lần đầu vào năm 2014.

 

Không phải sách về Buffett. Đây chính là Buffett.

 

Thị trường sách đầu tư không thiếu tựa đề khai thác tên tuổi Warren Buffett: hàng trăm cuốn phân tích phương pháp của ông, diễn giải triết lý của ông, tóm tắt bài học từ ông nhưng tất cả đều được viết bởi những người đứng ngoài nhìn vào.

Cuốn sách này khác, nó là lời của Buffett. Bạn đọc lá thư năm 1973 sẽ thấy khi thị trường sụp đổ và ông vẫn điềm tĩnh giải thích tại sao ông lại thấy đó là cơ hội. Bạn đọc lá thư năm 2008 sẽ thấy những phân tích của ông khi hệ thống tài chính toàn cầu rung chuyển. Bạn sẽ thấy những lần ông thừa nhận mình đã sai không phải để tỏ ra khiêm tốn, mà vì ông thực sự tin rằng không nhận ra sai lầm còn nguy hiểm hơn chính sai lầm đó.

Chỉ từ 2019 đến 2023, Buffett dùng từ "mistake" hoặc "error" 16 lần trong các lá thư - một tần suất mà hầu như không CEO nào dám làm.

 

Những chủ đề lớn đan xen qua 60 năm

 

Đọc liên tục từ đầu đến cuối, người đọc sẽ thấy một số tuyến tư tưởng nhất quán, được Buffett mài giũa và làm sâu sắc thêm qua từng thập kỷ:

Về doanh nghiệp tốt: Ông liên tục quay lại câu hỏi: điều gì tạo nên một doanh nghiệp thực sự tốt? Không phải lợi nhuận ngắn hạn, không phải quy mô mà là lợi thế cạnh tranh bền vững, khả năng sinh lời trên vốn đầu tư cao, và sản phẩm "đi được" xuyên biên giới và xuyên thời gian. Coca-Cola ra đời năm 1886, American Express từ năm 1850 - và đó vẫn là những khoản đầu tư Buffett trân trọng nhất.

Về phân bổ vốn: Berkshire không trả cổ tức. Không mua lại cổ phiếu theo cách rình rang. Mỗi đồng đô-la lợi nhuận được Buffett xem như một câu hỏi: đặt nó ở đâu để tạo ra giá trị lớn nhất? Ông giải thích logic này một cách trong sáng và kiên nhẫn, năm này qua năm khác.

Về sai lầm và tốc độ sửa chữa: Hai loại sai lầm ông hay nhắc đến nhất là: đánh giá sai tiềm năng kinh tế tương lai của doanh nghiệp, và đánh giá sai phẩm chất của người quản lý. Bài học không phải là tránh mắc sai lầm mà là phát hiện và sửa nhanh nhất có thể.

Về kiên nhẫn: "Sự kiên nhẫn mang lại thành quả, và một doanh nghiệp tuyệt vời có thể bù đắp cho nhiều quyết định tầm thường không thể tránh khỏi." Câu này xuất hiện trong thư năm 2023, nhưng tinh thần của nó hiện diện trong từng lá thư suốt 60 năm.

 

Thư 2024: Lời cuối của một huyền thoại

 

Lá thư năm 2024, được viết khi Buffett đã 94 tuổi, mang một sắc thái khác với trước đó. Kết quả tài chính vẫn xuất sắc: lợi nhuận hoạt động đạt kỷ lục 47,4 tỷ đô-la, số thuế liên bang nộp lên đến 26,8 tỷ đô-la - tương đương khoảng 5% tổng số thuế doanh nghiệp toàn nước Mỹ đóng góp. Nhưng giữa những con số đó, Buffett nhắc đến Greg Abel bằng giọng điệu không còn là "người kế nhiệm trong tương lai" mà là người sẽ sớm thay ông cầm bút viết những lá thư này.

Cuối năm 2025, ông chính thức nghỉ hưu. Ngày 28/2/2026, Greg Abel - CEO mới của Berkshire - gửi đi lá thư cổ đông đầu tiên của mình, cam kết giữ nguyên triết lý và "bảng cân đối kiên cố như pháo đài" mà Buffett đã xây dựng suốt sáu thập kỷ. Buffett vẫn ở lại văn phòng với tư cách Chủ tịch HĐQT.

Một kỷ nguyên khép lại. Và bộ thư từ 1965 - 2024 trở thành di sản hoàn chỉnh, một tài liệu sống về cách một tâm trí vĩ đại vận hành.

Cuốn sách này không dành cho người muốn công thức đầu tư nhanh. Nó dành cho người muốn ngồi xuống và học như Buffett vẫn học, bằng cách đọc chậm, nghĩ kỹ, và để những ý tưởng lớn có thời gian thấm vào.

Nó dành cho nhà đầu tư cả chuyên nghiệp lẫn nghiệp dư, những người muốn hiểu tại sao. Nó dành cho người lãnh đạo muốn nghĩ về quản trị doanh nghiệp và phân bổ vốn ở tầng sâu hơn. Và nó dành cho bất kỳ ai yêu thích cách viết rõ ràng, trung thực - cách viết mà giá trị không cần che đậy sau thuật ngữ chuyên ngành.

Buffett từng nói ông viết thư như thể viết cho người thân: không dùng ngôn ngữ phức tạp, không giấu thông tin xấu, không tô hồng những gì đã sai. Đọc những lá thư này, bạn sẽ tin điều đó. 

- Trạm Đọc tổng hợp