Với Adrien Brody trong vai László Tóth, một kiến trúc sư người Hungary sống sót sau Holocaust, bộ phim không chỉ kể về những khối bê tông thô ráp của phong cách Brutalism (phong cách thô mộc), mà còn là một chuyến đi sâu vào chủ nghĩa hiện sinh – triết lý về sự tồn tại, tự do, và ý nghĩa trong một thế giới không ai hứa sẽ công bằng.
Nếu bạn là một trong những người trẻ đang vật lộn giữa tham vọng và thực tại, bạn có thể đồng cảm với những điều mà “The Brutalist” nói với chúng ta dưới đây.
Hãy tưởng tượng bạn là László: sống sót qua chiến tranh, đặt chân đến Mỹ với giấc mơ lớn, nhưng bị ném vào một xã hội xa lạ đầy định kiến. Cuộc sống không trao cho anh ta một tấm bản đồ hay lời hứa hẹn nào – chỉ có những mảnh vỡ để tự lắp ghép. Chủ nghĩa hiện sinh, qua lăng kính của Sartre hay Camus, bảo rằng vũ trụ không quan tâm đến bạn, và ý nghĩa là thứ bạn phải tự tạo ra. László làm điều đó qua những công trình kiến trúc của mình: những tòa nhà Brutalist lạnh lẽo nhưng mạnh mẽ, như cách anh khắc dấu ấn “tôi tồn tại” lên thế giới. Với chúng ta, ở tuổi 25-35, khi công việc, mối quan hệ, hay ước mơ không như ý, bộ phim nhắc nhở: ý nghĩa không đến từ bên ngoài – nó nằm trong những gì bạn xây dựng, dù là một dự án, một gia đình, hay chính bản thân.
Sartre từng nói: “Con người bị kết án là tự do.” Nghe có vẻ ngầu, nhưng thực tế thì mệt mỏi hơn nhiều. László đối mặt với lựa chọn: thỏa hiệp với Harrison Lee Van Buren – một gã nhà giàu độc đoán tài trợ dự án của anh – hay giữ vững tầm nhìn nghệ thuật? Anh chọn con đường thực dụng, nhưng cái giá là sự tha hóa dần dần. Ngẫm lại, chẳng phải chúng ta cũng vậy sao? Chấp nhận một công việc không yêu thích để trả hóa đơn, hay nhượng bộ trong một mối quan hệ để giữ hòa khí? “The Brutalist” không phán xét, mà đặt câu hỏi: tự do có thật sự tồn tại khi ta bị ràng buộc bởi hoàn cảnh? Ở tuổi này, khi mỗi quyết định – đổi việc, lập gia đình, hay theo đuổi đam mê – đều nặng trĩu, phim cho thấy tự do không phải là bay nhảy vô tư, mà là dám chịu trách nhiệm cho chính mình.
Albert Camus gọi đó là “phi lý” – khi bạn khao khát ý nghĩa nhưng thế giới chỉ im lặng. László và vợ anh, Erzsébet, là những người nhập cư lạc lõng giữa nước Mỹ hậu chiến. Công trình của anh, dù hoành tráng, vẫn toát lên nỗi cô đơn – giống như cách chúng ta đôi khi cảm thấy lạc lõng giữa đám đông hay trong chính căn phòng của mình. Nhưng phim không dừng lại ở nỗi buồn. Như Camus với hình ảnh Sisyphus đẩy tảng đá lên đồi, László vẫn tiếp tục sáng tạo, bất chấp tất cả. Với thế hệ chúng ta, khi áp lực từ mạng xã hội, công việc, và kỳ vọng gia đình đè nặng, “The Brutalist” gợi ý: hãy nổi loạn chống lại sự vô nghĩa bằng cách sống, làm, và tạo ra – dù kết quả không hoàn hảo.
Chủ nghĩa hiện sinh nói bạn không sinh ra với một bản chất cố định – bạn tự định nghĩa mình qua hành động. László không chỉ là nạn nhân của Holocaust hay một kiến trúc sư tài năng; anh là kẻ sống sót, người mơ mộng, và đôi khi là kẻ thỏa hiệp. Mối quan hệ với Van Buren – vừa là ân nhân vừa là kẻ áp bức – buộc anh phải đối diện với câu hỏi: “Mình là ai?” Những tòa nhà anh xây không chỉ là bê tông, mà là tuyên ngôn về danh tính. Khi ta dễ bị cuốn vào vòng xoáy “mình nên là ai” – thành công như bạn bè, nổi bật trên Instagram, hay chỉ cần là chính mình – phim nhắc nhở rằng danh tính không phải là thứ người khác trao, mà là thứ bạn tự tay nhào nặn, dù đôi khi đau đớn.
Cuộc sống không phải phim Hollywood với cái kết viên mãn. László hoàn thành công trình, nhưng lý tưởng của anh đã bị bẻ gãy ít nhiều. “The Brutalist” không cho ta một chiến thắng rõ ràng, mà là sự chấp nhận – giống như Sisyphus tìm niềm vui trong việc đẩy đá. Với chúng ta, khi những mục tiêu mua nhà, lập nghiệp, tìm tình yêu… có thể không thành, phim thì thầm: ý nghĩa không nằm ở đích đến, mà ở hành trình bạn đã đi qua. Nó thô ráp, mệt mỏi, nhưng đó là cuộc sống – và bạn vẫn có thể tự hào vì đã không bỏ cuộc.
- Trạm Đọc