50 năm của gã khổng lồ công nghệ Microsoft: CEO Satya Nadella nhìn thấy bản thiết kế tương lai từ chính lịch sử của công ty
50 năm của gã khổng lồ công nghệ Microsoft: CEO Satya Nadella nhìn thấy bản thiết kế tương lai từ chính lịch sử của công ty
“Chính sản phẩm đầu tiên của chúng tôi - trình thông dịch BASIC cho Altair - đã nói lên tất cả,” Nadella chia sẻ khi công ty chuẩn bị kỷ niệm 50 năm thành lập.

Bằng việc phát triển một công cụ lập trình cho một trong những máy tính cá nhân đầu tiên, Nadella giải thích, hai nhà đồng sáng lập Bill GatesPaul Allen đã tạo ra công nghệ để giúp người khác tạo ra nhiều công nghệ hơn nữa.

“Điều đó đúng vào năm 1975, đúng vào năm 2025, và tôi tin rằng sẽ vẫn đúng vào năm 2050,” ông nói. “Công nghệ sẽ đến rồi đi, nhưng ý tưởng rằng công ty này có thể duy trì sự phù hợp bằng cách tạo ra công nghệ để ngày càng nhiều người trên khắp thế giới có thể tạo ra nhiều công nghệ số hơn nữa… đó chính là sợi chỉ xuyên suốt cốt lõi của Microsoft.”

Nadella là người thứ ba giữ vị trí CEO của Microsoft, sau Gates và Steve Ballmer - cả hai dự kiến sẽ cùng ông xuất hiện trong một sự kiện hiếm hoi tại trụ sở Redmond để kỷ niệm nửa thế kỷ đầu tiên của công ty.

Hiện đang ở năm thứ 12 trên cương vị CEO, Nadella đã dẫn dắt sự hồi sinh của công ty công nghệ lâu đời này, giúp Microsoft tìm lại vị thế trong lĩnh vực điện toán đám mây và khẳng định vai trò trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.

Microsoft hiện là một trong những công ty niêm yết có giá trị lớn nhất thế giới, với vốn hóa thị trường khoảng 2,8 nghìn tỷ USD, chỉ đứng sau đối thủ lâu năm đồng thời cũng là đối tác - Apple.

 

Cuộc đua AI: Cơ hội lớn, cạnh tranh khốc liệt

 

Tận dụng mối quan hệ hợp tác với OpenAI, Microsoft đã nhanh chóng chiếm lợi thế ban đầu với GitHub Copilot - trợ lý lập trình AI. Công ty đang tích cực triển khai AI nhằm nâng cấp các sản phẩm chủ lực như Windows và Office, đồng thời cung cấp các công cụ AI thông qua nền tảng đám mây Azure.

Tuy nhiên, như Gates đã chỉ ra trong một cuộc phỏng vấn, bối cảnh cạnh tranh đang thay đổi. Trước đây, các “ông lớn” công nghệ thường chiếm giữ những “lãnh địa” riêng: Google trong tìm kiếm, Microsoft với Office và Windows, và Amazon trong điện toán đám mây và bán lẻ.

“Mặc dù có cạnh tranh và chồng lấn, mỗi bên vẫn có những lĩnh vực thế mạnh rõ rệt,” Gates nói.

Nhưng giờ đây, khi tất cả các công ty này đều lao vào cuộc đua AI, ranh giới đang bị xóa nhòa, tốc độ tăng lên, và cuộc cạnh tranh trở nên “siêu khốc liệt”.

“Tốc độ đổi mới sẽ phải cực kỳ nhanh, bất chấp chi phí vốn rất lớn. Và những công cụ này sẽ cải thiện với tốc độ chóng mặt,” Gates nhận định. Với sự lạc quan thận trọng, ông nói thêm: “Tôi hy vọng Microsoft có thể dẫn đầu.”

Ngoài áp lực cạnh tranh, Microsoft còn phải đối mặt với chi phí đầu tư khổng lồ cho hạ tầng AI dự kiến lên tới 80 tỷ USD chỉ trong năm tài chính hiện tại. Đồng thời, công ty cũng phải điều hướng mối quan hệ phức tạp với OpenAI, tổ chức đứng sau ChatGPT.

Ballmer, cổ đông cá nhân lớn nhất của Microsoft, cho biết ông hiểu sự đánh đổi thực tế trong mối quan hệ này, xét đến hàng thập kỷ đầu tư của Microsoft vào nghiên cứu AI nội bộ.

“Những gì Satya làm với OpenAI là rất xuất sắc nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro, và tôi biết họ hiểu điều đó,” ông nói. “Nó giống như một màn tung hứng.”

 

Nadella (giữa) và các cựu CEO của Microsoft - Bill Gates (trái) và Steve Ballmer (phải) trong buổi công bố CEO thứ 3 của tập đoàn công nghệ này (Ảnh: Microsoft)

 

 

“Ứng dụng sát thủ” của AI: Liệu Microsoft có tạo ra bước ngoặt?

 

Một câu hỏi lớn được đặt ra: liệu Microsoft có thể tạo ra “ứng dụng sát thủ” cho AI - bước đột phá mang tính định nghĩa, giúp công ty củng cố vai trò trong kỷ nguyên điện toán tiếp theo hay không?

Điều này gợi nhớ đến những ngày đầu của kỷ nguyên PC, khi các ứng dụng như bảng tính và xử lý văn bản đã mở ra cách nhìn hoàn toàn mới về sức mạnh của công nghệ.

Trong cuộc phỏng vấn, Nadella cho biết ông đã nhìn thấy tiềm năng tương tự trong các công cụ như GitHub Copilot. “Khi tôi bắt đầu thấy tính năng hoàn thành mã, đó là lúc tôi bắt đầu tin,” ông nói.

Sau đó, các tính năng được mở rộng với chat, cho phép lập trình viên đặt câu hỏi và nhận câu trả lời ngay trong môi trường làm việc. Tiếp theo là chỉnh sửa đa tệp, rồi đến các tác nhân AI có thể thực hiện thay đổi trên toàn bộ kho mã.

“Chúng ta đang chuyển từ ‘lập trình cặp đôi’ sang ‘lập trình ngang hàng’,” Nadella giải thích. “Đó là loại hệ thống mà chúng ta đang có.”

Ông cũng chỉ ra những tiến bộ tương tự trong Microsoft 365, nơi các công cụ Copilot hỗ trợ từ nghiên cứu đến phân tích dữ liệu - những công việc trước đây cần cả đội ngũ con người hoặc hàng giờ làm thủ công.

Ngay trước buổi phỏng vấn, Nadella cho biết ông có ba cuộc họp với khách hàng, và đã nhờ tác nhân Copilot Researcher chuẩn bị thông tin. Công cụ này tạo ra các tài liệu phân tích toàn diện, tương đương với một chuyên gia phân tích, từ nhiều nguồn dữ liệu khác nhau.

“Thật không thể tin được,” Nadella nói. “Tôi sử dụng những sản phẩm này với cường độ rất cao. Tôi nghĩ chúng ta đang bắt đầu thấy giá trị của chúng, giống như Excel, PowerPoint hay Outlook từng làm được trước đây.”

Không tiết lộ chi tiết kế hoạch sản phẩm, Nadella gợi ý về một khái niệm mới mà cả ông và Gates đã đề cập gần đây: một “hộp thư kiểu mới” cho kỷ nguyên AI.

Ông hình dung một tương lai nơi các nhân viên tri thức được hỗ trợ bởi “đội quân” các tác nhân AI - từ nghiên cứu, phân tích đến lập trình - hoạt động tự động hoặc phối hợp với con người. Trong mô hình này, người dùng sẽ đưa ra chỉ dẫn, đôi khi trực tiếp tham gia, đôi khi giao toàn bộ cho AI, nhưng vẫn cần một cách rõ ràng để quản lý và điều phối.

Đó chính là lúc xuất hiện “một loại hộp thư mới”, nơi việc phối hợp giữa con người và các tác nhân AI đòi hỏi những lớp tổ chức hoàn toàn mới.

 

Tư duy lãnh đạo và cảm hứng từ thơ ca

 

Khi Nadella trở thành CEO vào năm 2014, Ballmer đã khuyên ông hãy là chính mình: “Đừng cố làm hài lòng Bill Gates hay bất kỳ ai khác,” Nadella từng viết trong cuốn sách "Nhấn nút tái tạo" (Hit Refresh) (2017).

Tinh thần đó được phản ánh trong phong cách lãnh đạo của ông: mang tính toàn cầu, giàu tính cá nhân, và cả tình yêu lâu năm dành cho thơ ca.

Trong một cuộc phỏng vấn năm 2017, Nadella từng trích dẫn một câu thơ của Vijay Seshadri: “Linh hồn, giống như căn bậc hai của số âm một, là một điều không thể, nhưng lại có ích.”

Ông nói câu thơ đó thể hiện động lực bên trong con người - “thứ thúc đẩy chúng ta tìm kiếm điều không tưởng và giải quyết những điều tưởng như không thể.”

Ngày nay, câu thơ ấy cũng gợi liên tưởng đến công nghệ lượng tử - lĩnh vực mà Microsoft gần đây tuyên bố có bước đột phá, hứa hẹn vượt qua giới hạn của điện toán nhị phân truyền thống.

Khi được hỏi liệu có câu thơ nào khác phù hợp với năm 2025, Nadella nhắc đến nhà thơ huyền học người Áo Rainer Maria Rilke, với câu: “Tương lai bước vào trong chúng ta, để tự biến đổi bên trong chúng ta, từ rất lâu trước khi nó xảy ra.”

Nadella gọi đây là một ý niệm “rất đẹp” đối với những người xây dựng công nghệ - những người mà Microsoft đã phục vụ trong suốt 5 thập kỷ qua. Để biến tương lai thành hiện thực, trước hết bạn phải sống cùng nó. Và theo ông, đó “có lẽ là câu nói hay nhất dành cho những người làm ra công nghệ” mà ông từng nghe.

Sau 50 năm, Microsoft không chỉ là một công ty công nghệ, mà là một nền tảng giúp hàng tỷ người tạo ra công nghệ. Nhưng trong kỷ nguyên AI, câu hỏi không còn là Microsoft đã đạt được gì, mà là công ty sẽ đóng vai trò gì trong tương lai.

Và như Nadella gợi ý, câu trả lời có thể nằm ở chính triết lý cốt lõi đã tồn tại từ những ngày đầu: trao quyền cho con người để họ tạo ra nhiều giá trị hơn nữa bằng công nghệ.

- Theo: GeekWire

Bạn có thể tìm hiểu về lịch sử phát triển của Microsoft thông qua các cuốn sách: 

1/ Bill Gates - Tham vọng lớn lao và quá trình hình thành đế chế Microsoft

Trong tiết lộ thú vị này, hai phóng viên điều tra Wallace và Erickson đã lần theo bước chân của Gates từ những ngày còn là một hacker 13 tuổi tóc tai bù xù đến địa vị trở thành CEO lừng danh của một tập đoàn hàng đầu thế giới - Microsoft. Một phần doanh nhân, một phần lập dị, Gates đã trở thành nhân vật quyền lực nhất, giàu có nhất và cũng đáng sợ nhất trong ngành công nghiệp máy tính. Hai tác giả đã nói chuyện với tất cả những ai biết bất cứ điều gì đó về Gates và Microsoft - từ những người bạn thời thơ ấu cho tới những nhân viên và các đối thủ kinh doanh, những người có thể tiết lộ thông tin về chiều cao, những hạn chế, và cả những ma thuật của Gates.

>> Tìm hiểu thêm: https://shorten.asia/87kJrVUv 

 

2/ Mã nguồn - Khởi đầu của tôi

Những thành tựu vang dội trong kinh doanh của Bill Gates đã trở thành huyền thoại: chàng thanh niên 20 tuổi bỏ học Harvard để khởi nghiệp một công ty phần mềm, từ đó tạo nên đế chế công nghệ khổng lồ, định hình lại cách chúng ta làm việc và sống. Vượt qua những đỉnh cao của sự nghiệp, ông lại hướng tới những mục tiêu cao cả hơn, trở thành một nhà từ thiện hàng đầu, tập trung vào các vấn đề toàn cầu như biến đổi khí hậu, sức khỏe và giáo dục.

"Mã nguồn" không đơn thuần là cuốn sách về Microsoft, về Tổ chức từ thiện Gates hay về tương lai của công nghệ. Đó là câu chuyện chân thực và cảm động về hành trình trở thành Bill Gates, từ những năm tháng tuổi thơ, những đam mê đầu đời, những người bạn thời niên thiếu trải bao thăng trầm sóng gió nhưng bao dung chân thành đến cuối cùng định mệnh là những người đi cùng nhau trong những quyết định làm thay đổi thế giới.

>> Tìm hiểu thêm: https://shorten.asia/YvE2WtFR 

 

3/ Người hùng ý tưởng - Bí ẩn đằng sau thành công của Microsoft

Cuốn sách là bức chân dung tự họa đa màu về một doanh nhân đa tài đứng sau những ý tưởng đột phá hình thành nên bản sắc không thể trộn lẫn của Microsoft ngay từ những ngày đầu. Còn Paul Allen, chủ nhân của bức chân dung ấy, là biểu tượng của tinh thần sáng tạo, không ngừng tìm tòi, học hỏi với những đóng góp lớn lao trong nhiều lĩnh vực, từ công nghệ đến khoa học, từ âm nhạc đến hàng không hay trí tuệ nhân tạo, từ đầu tư đến thể thao hay từ thiện.

Dù làm bất kỳ công việc gì, xuất hiện ở bất kỳ đâu, Paul luôn cho những người xung quanh thấy khả năng “phiêu” cùng những ý tưởng đột phá, khả năng đơn giản hóa những điều phức tạp, từ đó mang lại những kết quả đầy bất ngờ.

>> Tìm hiểu thêm: https://shorten.asia/XSK97g7h 

 

4/ Nhấn nút tái tạo

"Nhấn nút tái tạo" là câu chuyện kể về sự thay đổi rất riêng, cuộc chuyển mình xảy ra bên trong Microsoft, và làn sóng công nghệ đột phá và thú vị đang ập tới nhân loại – bao gồm Trí Tuệ Nhân Tạo, Thực Tại Kết Hợp và Vi Tính Lượng Tử. Cuốn sách mổ xẻ cách con người và các tổ chức, xã hội có thể, và phải thay đổi, phải “nhấn nút tái tạo” trong nỗ lực không ngừng tìm kiếm năng lượng mới, ý tưởng mới và tiếp tục làm mới mình để vẫn còn tiếp tục có ý nghĩa. Tuy vậy, trọng tâm của nó vẫn là con người, và làm thế nào để một trong những giá trị cốt yếu của chúng ta – sự cảm thông – sẽ trở nên giá trị hơn trong một thế giới mà sự phát triển công nghệ sẽ làm thay đổi những giá trị hiện hữu hơn bao giờ hết.

Ngoài những tư tưởng về sự tiến bộ đáng kinh ngạc của khoa học, Satya Nadella chia sẻ tuổi thơ thú vị của mình trước khi di cư sang Mỹ và cách ông đã học hỏi để trở thành lãnh đạo theo thời gian. Ông kể về mình như một CEO thiền định – một người gần như chưa có tiếng tăm gì sau vị CEO thông thái Bill Gates và một CEO năng lượng tràn trề như Steve Ballmer. Ông giải thích quá trình công ty tìm lại linh hồn của mình – chuyển đổi mọi thứ, từ văn hóa đến quan hệ đối tác kinh doanh, cho đến bối cảnh cạnh tranh khốc liệt trong bản thân ngành công nghệ thông tin. Nadella đã giới thiệu phương trình khôi phục niềm tin số, những nguyên lý thiết kế đạo đức, và tăng trưởng kinh tế cho mọi người.