Điểm đặc biệt của mùa lễ hội năm nay nằm ở chủ đề “Changing Your Mind” – “Thay đổi cách nghĩ”, phản ánh một câu hỏi rất thời sự: Liệu chúng ta còn có thể thay đổi suy nghĩ của mình - và của người khác - trong một thời đại ngày càng phân cực?

Ban tổ chức cho biết chủ đề năm nay xuất phát từ thực tế các cuộc tranh luận trên mạng ngày càng phân cực và phản ứng tức thời. Festival muốn tạo ra một không gian cho những cuộc trò chuyện chậm rãi, nhiều sắc thái, nơi người tham dự có thể lắng nghe những quan điểm khác biệt.

Chủ đề cũng được mở rộng sang khả năng thích nghi và học lại của não bộ, cũng như sức mạnh của những câu chuyện trong việc thay đổi cách chúng ta nhìn nhận thế giới.

Chương trình 2026 quy tụ nhiều nhân vật nổi bật trong văn học, chính trị, khoa học và văn hóa như tác giả trinh thám pháp lý nổi tiếng John Grisham, xuất hiện cùng nhà văn trinh thám Scotland Ian Rankin trong một sự kiện đặc biệt; các nhà văn Maggie O’Farrell, Ann Patchett, Ali Smith, Colm Tóibín, Matt Haig, Louise Welsh và Ben Lerner; Yáng Shuāng-zi - chủ nhân International Booker Prize 2026.

Đáng chú ý, The Front List - chuỗi sự kiện quy tụ những tên tuổi lớn - gồm 15 chương trình, trải rộng từ văn học, lịch sử, chính trị đến những vấn đề định hình xã hội đương đại.

Một số sự kiện đáng chú ý trong lịch trình gồm các cuộc trò chuyện với Cory Doctorow và Jimmy Wales, Kae Tempest, Diana Gabaldon, Tom Holland, Colson Whitehead, cũng như sự kiện đặc biệt với John Grisham.

Một trong những điểm đáng chú ý của Edinburgh International Book Festival 2026 là phạm vi chủ đề rất rộng.

AI và công nghệ trở thành một mảng quan trọng, với những cuộc thảo luận về cuộc cách mạng AI, cách quản lý công nghệ và những rủi ro mà AI mang lại. Các diễn giả bao gồm Steve Crossan - thành viên nhóm DeepMind ban đầu - cùng Sarah Wynn-Williams và Tim Wu.

Thông tin, truyền thông và thông tin sai lệch cũng là một trục lớn của chương trình. Các nhà báo, nhà nghiên cứu và nhà phân tích sẽ bàn về dữ liệu, thông tin sai lệch và cách những câu chuyện toàn cầu được hình thành.

Festival cũng mở rộng sang âm nhạc, nghệ thuật biểu diễn và văn hóa Scotland, với Greyfriars Kirk lần đầu tiên trở thành địa điểm tổ chức, trong chuỗi Scotland to the World.

Năm nay, chương trình Global Ink 2026 quy tụ 20 giám đốc lễ hội đến từ 17 quốc gia, đại diện cho các hệ sinh thái văn hóa ở châu Á, châu Âu, Bắc Mỹ, Nam Mỹ và châu Đại Dương. Chương trình diễn ra từ 17-19/8, hướng tới việc tạo ra những kết nối và hợp tác lâu dài giữa các tổ chức văn hóa trên thế giới.

Điều này cho thấy Edinburgh Book Festival không chỉ là nơi các tác giả đến gặp độc giả. Nó đang ngày càng trở thành một diễn đàn quốc tế về văn hóa, xuất bản và những ý tưởng định hình xã hội.

Festival 2026 cũng dành hơn 150 sự kiện cho trẻ em và gia đình, đồng thời chương trình dành cho trường học dự kiến hỗ trợ khoảng 5.000 học sinh thông qua vé miễn phí, hỗ trợ đi lại và sách.

Chương trình Schools Programme diễn ra từ 24-28/8, với các hoạt động kể chuyện, giao lưu tác giả, hỏi đáp và workshop sáng tạo. 

Một thay đổi đáng chú ý khác là Festival 2026 tiếp tục mở rộng khả năng tiếp cận trực tuyến. Nhiều sự kiện tại các địa điểm lớn sẽ được livestream, giúp độc giả không thể đến Edinburgh vẫn có thể tham dự.

Edinburgh International Book Festival 2026 vì thế không chỉ đặt câu hỏi “chúng ta đang đọc gì?”, mà còn đặt một câu hỏi rộng hơn: “Điều gì có thể khiến chúng ta thay đổi cách nghĩ?”

Trong một thời đại mà con người ngày càng dễ bị mắc kẹt trong những quan điểm quen thuộc, việc đọc, lắng nghe và đối thoại với những ý tưởng khác mình có lẽ chính là một trong những hình thức thay đổi quan trọng nhất.

- Trạm Đọc tổng hợp