Đây chính là lúc sự tò mò có thể trở thành lợi thế trong kinh doanh. Khi duy trì tinh thần tò mò, bạn có cơ hội học hỏi từ những điều mà người khác có thể gạt bỏ chỉ vì chúng không phù hợp với những gì họ mong đợi.
Thực tế là những điều bất ngờ luôn xảy ra trong các công ty khởi nghiệp. Người dùng thường có những phản hồi và hành vi ngoài dự đoán; những điểm gây trở ngại hoặc cách sử dụng sản phẩm mới có thể xuất hiện; một thành viên trong nhóm có thể nhìn nhận vấn đề theo một cách hoàn toàn khác; hoặc sản phẩm có thể tạo ra những kết quả không nằm trong dự tính.
Việc giữ thái độ tò mò và cởi mở, thay vì phản ứng phòng thủ, có thể giúp biến những tình huống này thành những tín hiệu thông tin có giá trị, thay vì xem chúng như sự bất tiện hay trở ngại đối với việc hoàn thành công việc đúng thời hạn hoặc bảo đảm tiến độ phát triển sản phẩm.
Vì sao các công ty đánh mất sự tò mò?
Các công ty đánh mất sự tò mò khi việc bảo vệ quyết định ban đầu trở nên quan trọng hơn việc tìm hiểu xem quyết định đó có thực sự hiệu quả hay không. Tôi đã nhiều lần chứng kiến điều này ở những doanh nhân cùng lĩnh vực. Một khi đã cam kết thực hiện một kế hoạch, họ có thể trở nên miễn cưỡng trong việc nghiêm túc tiếp nhận phản hồi nếu những phản hồi ấy cho thấy họ cần thay đổi hướng đi.
Điều này có thể hiểu được: cảm giác chắc chắn khiến một công ty có vẻ ổn định hơn. Nhưng cái giá phải trả là những tín hiệu thực sự quan trọng - dù đôi khi không dễ nghe vào thời điểm chúng xuất hiện - có thể bị đội ngũ tìm cách lý giải hoặc gạt sang một bên trước khi chúng có cơ hội dẫn đến bất kỳ thay đổi nào.
Khi thử nghiệm quy trình hướng dẫn người dùng ban đầu mà tôi cho là phù hợp với sản phẩm của mình, tôi nhận ra quy trình đó dựa trên quá nhiều giả định rằng mọi người đã hiểu rõ sản phẩm. Vì quá quen thuộc với chính sản phẩm của mình, chúng tôi đã thiết kế trải nghiệm dựa trên những hiểu biết sẵn có của bản thân.
Tôi buộc phải xem xét lại những giả định ấy và suy nghĩ lại về điểm khởi đầu của trải nghiệm, lần này từ góc nhìn của khách hàng. Chúng tôi đã bổ sung thêm các khảo sát khách hàng và những đợt thử nghiệm beta vào quy trình phát triển sản phẩm. Điều này có lẽ sẽ khiến thời gian phát triển kéo dài thêm khoảng một tháng, nhưng đổi lại, chúng tôi có thể tạo ra một sản phẩm trực quan hơn, dễ sử dụng hơn và thực sự dễ hiểu đối với khách hàng.
Biến sự tò mò thành thói quen
Dưới đây là ba thói quen tôi đã xây dựng để duy trì tinh thần tò mò.
1/ Ghi lại những điều khiến bạn quan tâm
Tôi luôn mang theo một cuốn sổ bên mình, mặc dù sử dụng một trang ghi chú trên ứng dụng điện thoại cũng hiệu quả tương tự. Tôi ghi lại bất cứ điều gì khiến mình cảm thấy thú vị, đôi khi chỉ là một từ hoặc một ý tưởng mà tôi vẫn chưa thực sự hiểu rõ.
Mỗi tuần, tôi xem lại những ghi chép đó để nhận ra điều gì vẫn tiếp tục thu hút sự chú ý của mình và xứng đáng được suy nghĩ sâu hơn.
2/ Ghi lại những điều có thể khiến bạn thay đổi quan điểm
Khi đưa ra một quyết định quan trọng, hãy dành thời gian viết ra những giả định làm cơ sở cho quyết định đó, cũng như những điều cần xảy ra để bạn cân nhắc lại lựa chọn của mình.
Việc này giúp bạn có bằng chứng để xem xét lại quyết định trong tương lai, thay vì chỉ dựa vào trí nhớ về lý do khiến quyết định ấy có vẻ đúng đắn vào thời điểm ban đầu.
3/ Thừa nhận rằng có thể tồn tại những cách giải thích khác nhau
Nếu bạn cảm thấy chắc chắn về lý do một người dùng hành xử theo một cách nhất định, hãy thử cân nhắc những cách giải thích khác cũng có cơ sở, đồng thời suy nghĩ xem làm thế nào để phân biệt giữa chúng.
Chẳng hạn, một người dùng từ bỏ quá trình thiết lập sản phẩm có thể vì quy trình đó quá rườm rà, nhưng cũng có thể vì họ chưa hiểu tại sao sản phẩm đáng để sử dụng.
Dành thời gian thực sự tìm hiểu một hành vi hoặc những khuôn mẫu hành vi có thể giúp bạn phát hiện ra điều gì đó mang tính bước ngoặt đối với sản phẩm của mình.
- Tham khảo: Erin Meryl McGurk
Trong kinh doanh, kinh nghiệm và niềm tin vào ý tưởng là cần thiết, nhưng chúng cũng có thể trở thành giới hạn nếu khiến chúng ta ngừng đặt câu hỏi. Một sản phẩm không hiệu quả chưa chắc là ý tưởng tồi; đôi khi, vấn đề nằm ở những giả định mà người tạo ra nó chưa từng kiểm chứng.
Để nhận ra những điểm mù ấy, chúng ta cần biết cách tư duy phản biện, xem xét vấn đề từ nhiều góc độ và sẵn sàng điều chỉnh khi có bằng chứng mới.
Một nhà sáng lập cần biết nghi ngờ những giả định của chính mình, lắng nghe phản hồi và sẵn sàng thay đổi khi thực tế khác với dự đoán.
Những cuốn sách dưới đây sẽ giúp nhà sáng lập duy trì được sự tò mò:
Chúng ta dễ bảo vệ những gì mình đã tin tưởng, ngay cả khi thực tế bắt đầu cho thấy điều ngược lại. Cuốn sách giúp người đọc hiểu cách con người suy nghĩ, đưa ra phán đoán và mắc phải những sai lệch nhận thức.
Muốn đổi mới, trước hết phải nhận ra những giới hạn trong chính cách mình suy nghĩ. Với người làm kinh doanh, điều này đặc biệt quan trọng khi đánh giá phản hồi khách hàng và đưa ra quyết định về sản phẩm.
2/ Thực hành tư duy thiết kế – Design Thinking Playbook
Cuốn sách phù hợp với phần bài viết kể về việc nhóm phát triển phải xem xét lại quy trình hướng dẫn người dùng sau khi nhận ra mình đã giả định quá nhiều về mức độ hiểu biết của khách hàng.
Tư duy thiết kế khuyến khích tiếp cận vấn đề từ góc nhìn người dùng, kiểm chứng ý tưởng và cải tiến giải pháp dựa trên phản hồi thực tế. Đây là cầu nối trực tiếp giữa sự tò mò và khả năng xây dựng sản phẩm hữu ích.
Đừng chỉ xây dựng sản phẩm theo những gì bạn cho là đúng. Hãy tìm hiểu điều người dùng thực sự cần.
3/ Combo 4 cuốn Tư Duy Phản Biện
Bộ sách gồm:
- Tư Duy Phản Biện Từ Làm Quen Đến Thói Quen
- Rèn Thói Quen Tư Duy Phản Biện
- Bẫy Ngụy Biện Trong Tư Duy Phản Biện
- Giải Phóng Sức Mạnh Tư Duy Phản Biện.
Điểm kết nối nằm ở khả năng đặt câu hỏi, xem xét những cách giải thích khác nhau và không vội coi nhận định ban đầu là sự thật. Đây cũng chính là tinh thần của ba thói quen: ghi lại điều khiến mình quan tâm, xác định điều có thể làm mình đổi ý và thừa nhận các cách lý giải cạnh tranh.
